Blog

Kaapse Bossen Trailrun – Utrecht ©

Kaapse Bossen Trailrun – Utrecht ©

Afstand

17

Score

8

Introductie

Trailrun: Kaapse Bossen - Utrechtse Heuvelrug
Afstand: 17 kilometer
Hoogteverschil: 236 hoogtemeters
Percentage onverhard: >99%
Provincie: Utrecht
Score: 8.4
Navigeer naar het startpunt

Erg mooie trailrun! Met een uitstap naar het verwilderde paradijs bij Stameren en een scheur in de tijd bij de Maarnse Zanderij. Op dit stuk heuvelrug hebben de rijke witte stinkerds prima voor de heuvel gezorgd. Maar ondanks die goede zorg, dragen de Kaapse Bossen ook het gewicht van onze geschiedenis in Zuid-Afrika met zich mee.

Hier vind je de 10km en 20km route op Strava.
Download hier de GPX bestanden van de 10km, 17km of 20km route.

Kom je weleens in Kaapstad en zoek je een ultra trailrun? Doe dan eind november mee aan de RMD Ultratrail Cape Town?

Hoogtepunten

  • Denken aan Kaap de Goede Hoop
  • Waai & Braai - in Zuid-Afrikaanse sferen
  • The Classic: toren & trap voor extra uitdaging
  • Prehistorische verhalen op de route

Stap voor stap

1. Swellendam in de bossen op de Zuid-Afrikaanse Kaap

Net gestart doe ik mijn best om mijn eigen herinnering aan de Kaap in Zuid-Afrika te plakken op dit prachtige stuk bossen ten noorden van Doorn. Dat mislukt! De echte Kaap is uniek in de wereld. Maar wat is het hier ook weer een mooi stuk Utrechtse Heuvelrug. Het was Hendrik Swellengrebel die dit stuk grond kocht na zijn tijd als gouverneur op de Kaap. Dat was 87 jaar nadat op 6 april 1652 Jan van Riebeeck een verversingspost startte op de Kaap. Een deel van de rijkdom die hij vergaarde in het rottige koloniale systeem besteedde hij aan landgoederen in Nederland. Het bos zou hem hebben doen denken aan de savannes en omgeving van de Kaap. Goed stukje nalatenschap. Ik ben gestart en heb mezelf een uitdaging gegeven, binnen 15km een nieuwe passende naam verzinnen voor dit mooie gebied.

2. Uitkijktoren

Het voelt alsof elk pad leidt naar de 25 meter hoge toren middenin het bos. Als je extra uitdaging zoekt is de toren beklimmen een pittige toevoeging aan je training. Als je boven bent sta je op 75 meter boven NAP. Bij goed weer kijk je over de boomtoppen naar de Amerongse berg, de Domtoren van Utrecht en zie je de Rijn door het landschap kronkelen. In 1890 werd de eerste toren gebouwd. Toen al kropen dagjesmensen omhoog om de heuvelrug in volle glorie te bekijken.

3. De Ruiterberg

De Ruiterberg beklom men vroeger te paard en absoluut niet met de auto of in lycra pakje. Dwars door de woeste ruigte. Het leek wel het Wilde Westen! Op je trailrun tik je bijna de N225 aan en ga je vlak voor de parkeerplaats links omhoog de Ruiterberg op. Het is een stuk klimmen met af en toe een plateau, waardoor je denkt dat je de top al hebt bereikt. Bovenop de Ruiterberg, op een hoogte van 58 meter, staat een landhuis. Dat werd in 1917 gebouwd. Op de warmste dagen was het na een trailrun vast goed toeven in de terrastuin met een verfrissende cocktail uit de ijskelder.

4. Van de walletjes eten

Als je hier in 2020 had gelopen dan had je als burgerwetenschapper deel kunnen nemen aan project Erfgoed gezocht. Zo'n 6.500 burgers zochten op de Utrechtse Heuvelrug naar sporen van archeologische monumenten. De meeste mensen zaten thuis achter hun computer en bekeken speciale hoogtekaarten. Op dit stuk van je route zijn (honing)raatakkers (celtic fields) gevonden; afdrukken van prehistorische landbouwers. Ze komen uit de ijzertijd en zijn zo'n twee a drieduizend jaar oud. Elke akker werd gescheiden door een walletje. De wallen hielden regen en vruchtbare grond op de akker. Families verbouwden hier gerst en emmertarwe. Ook al lijkt het kleinschalig, de omvang van dit soort akkers bij Elst en Amerongen verraste onderzoekers.

5. Paradijselijk warm

Waai en braai! Toen Willem Gerrit Wendelaar (een rijke effectenhandelaar in zijn tijd) in 1904 buitenplaats Stameren liet bouwen zag de omgeving er anders uit. Het gebied was kaal. Vanwege de open ligging had de wind vrij spel en kon het op die hoogte bloedheet worden. Nu herinnert alleen het heideveld voor het landhuis daar nog aan. Je vindt er grafheuvels uit de ijzertijd, verwilderde rododendrons en hele grote tonzwammen. Ik hoor de groene specht in de boom, met z'n lange, lachende, en hinnikende roep. Ik mag dan kritisch zijn op dit soort landgoederen, maar hier vind ik het wel erg mooi. Dit huis zou ik kopen en opknappen. Dan start ik hier een trailrun hangplek.

6. Zanderij Maarn

Ik duik de zandafgraving in bij Maarn, een littekensnede door een stuwwal uit de ijstijd. Het is een speeltuin met glooiende heuvels.  Het water staat nu relatief laag en de grond is niet zo drassig als in eerdere herfstseizoenen. De schapen grazen in een Zwitsers schilderij. Het stuifzand dat hier in de ijstijd terecht kwam werd vanaf 1840 gebruikt om de Oosterspoorlijn van Utrecht naar Arnhem aan de leggen. De lawaaiige A12 bestond toen nog niet.

7. Zwerfsteneneiland

De plas werd 40 meter diep en middenin de plas ligt een Zwerfsteneneiland met 82 gesteenten uit tien gebieden in de wereld. Je kunt er met een bevlogen gids een geologische tijdreis maken. Wanneer je op het eiland staat en je tijdreis hebt gemaakt zie je 360 graden om je heen een bijzonder stuk natuur. Je vindt er in de schrale graslanden bijzondere soorten zoals de kleine plevier en veldleeuwerik, libellen als de kanaaljuffer en plasrombout en gave korstmossen.
Let op! Nadat je langs de A12 hebt gelopen wijst je navigatie je naar links. Dat stuk is meestal onbegaanbaar vanwege hoog water. Loop dan rechtsdoor tot je een paadje vindt dat links de heuvel afgaat. Buig dan na 'het gat' naar links tot je weer op de route bent. Om uit de Zanderij te komen beklim je een steile trap met 170 treden. Je overbrugt dan 17 hoogtemeters.

8. Opnieuw gedoopt

Bij de Zonneheuvel stap ik in de auto. Om zeker nog een keer terug te keren naar dit gebied. Nog vele paden om te ontdekken. En ook om routes op de heuvelrug aan elkaar te verbinden. En dan komen er drie nieuwe namen voor de Kaapse Bossen in me op. De Zonneheuvel Bossen, Het Wolvenspoor bos of het Herstelwoud. Wat je er ook van vindt, ik zocht iets dat niet verwijst naar de koloniale geschiedenis, verbonden is met onze tijd in het landschap en een positieve betekenis heeft. Natuurmonumenten, als je luistert!

Praktische informatie

Extra uitdaging

  • Verleng je route met het bos ten noorden van de A12 bij Austerlitz of ga naar het oosten bij Leersum.
  • Beklim de toren. Wil je er een Everest Challenge (8848,86hm) van maken, dan moet je hem 520x beklimmen.

Tip

  • Ga voor een goede kop koffie of lekkere lunch naar het Chalet Sint Helenaheuvel.

Praktisch

  • Parkeren kun je het beste bij Landgoed Zonneheuvel. Op de parkeerplaats bij de Chalet St. Helenaheuvel.
  • Tussen Utrecht en Veenendaal kun je met bus 50 tot Doorn. Vanaf Amersfoort gaat bus 82 langs de Kaapse Bossen.

Login

Op Trailrennen.nl deel ik (Bas) zelf gelopen en beoordeelde trailrunroutes in Nederland — van rustige 8 km door stille bossen tot uitdagende 22 km over stuwwallen. Je vindt bij elke route informatie over afstand, ondergrond, hoogtemeters, oriëntatie en moeilijkheidsgraad. Ook lees je verhalen die verstopt liggen in het landschap, zoals Romeinse linies, smokkelpaden en kabouterbomen. Routes zijn meestal heen en terug of sluiten aan op openbaar vervoer. Daarnaast geef ik praktische tips over schoenen, kleding, voeding én uitbreidingsopties voor wie meer uitdaging zoekt.

Wie ben ik

Bas Gadiot, trailrunner, mountainbiker en racefietser. Liefst op onontdekte onverharde paden.

Contact

Stuur een mailtje naar basgadiot [@] yahoo.com